< Cofnij

Maraton u osób z cukrzycą typu 1 - badanie zespołu Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych i Diabetologii zaprezentowane na kongresie EASD w Mediolanie

Uczestnicy maratonu

Badanie zespołu Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych i Diabetologii Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, dotyczące bezpieczeństwa biegu maratońskiego i działania systemów ciągłego monitorowania glikemii u osób z cukrzycą typu 1, spotkało się z szerokim zainteresowaniem międzynarodowych mediów. O badaniach poinformowały m.in. amerykańskie U.S. News & World Report i Healio, brytyjski News-Medical, irlandzki Irish Independent, argentyński Infobae oraz międzynarodowy serwis naukowy Medical Xpress. Publikacje ukazały się w wielu językach, przyczyniając się do upowszechnienia wyników badań poznańskich naukowców w międzynarodowej przestrzeni medialnej.

Wyniki badania zostały zaprezentowane podczas dorocznego kongresu European Association for the Study of Diabetes 2026 w Mediolanie, jednego z najważniejszych międzynarodowych spotkań naukowych poświęconych cukrzycy. Wyniki przedstawili lek. Michał Kulecki, doktorant Szkoły Doktorskiej UMP oraz dr n. med. Agnieszka Gandecka Pempera.

Badanie przeprowadzono podczas poznańskiego maratonu w 2025 roku. Uczestniczyło w nim 20 biegaczy amatorów: 10 osób z cukrzycą typu 1 oraz 10 osób bez cukrzycy, dobranych pod względem wieku i wydolności fizycznej. Wszyscy ukończyli maraton. W pięciu punktach trasy wykonywano pomiary glikemii za pomocą glukometru i porównywano je z wynikami dwóch popularnych systemów ciągłego monitorowania glikemii: Dexcom G7 i FreeStyle Libre 2.

Wyniki wykazały, że podczas wielogodzinnego wysiłku odczyty sensorów mogą różnić się od pomiarów wykonanych glukometrem. Oba oceniane sensory miały tendencję do wskazywania wartości wyższych niż pomiary z krwi włośniczkowej. Może to mieć znaczenie, gdy stężenie glukozy szybko się obniża, ponieważ zawyżony odczyt sensora może opóźnić decyzję o przyjęciu węglowodanów.

Systemy CGM pozostają bardzo pomocnym narzędziem: pokazują kierunek zmian glikemii i ostrzegają przed wartościami wykraczającymi poza bezpieczny zakres. Uzyskane wyniki wskazują jednak, że podczas długotrwałego wysiłku wytrzymałościowego warto mieć przy sobie również glukometr. Dodatkowy pomiar należy rozważyć szczególnie wtedy, gdy wskazanie sensora nie odpowiada samopoczuciu biegacza albo wydaje się mało prawdopodobne.

Bezpieczne przygotowanie osoby z cukrzycą typu 1 do maratonu obejmuje indywidualny plan insulinoterapii, przyjmowania węglowodanów, nawadniania i monitorowania glikemii, sprawdzony wcześniej podczas długich treningów. Wyniki pochodzą z niewielkiej, dobrze przygotowanej grupy maratończyków, dlatego nie należy ich bezpośrednio odnosić do wszystkich osób z cukrzycą ani do każdej formy aktywności fizycznej.

Projekt został zrealizowany dzięki zaangażowaniu zespołu Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych i Diabetologii UMP oraz współpracy z Uniwersyteckim Centrum Badań Sportowo-Medycznych. Dużą rolę w badaniu odegrał prof. Przemysław Guzik, zdobywca grantu Nauka dla Społeczeństwa, z którego środki zostały wykorzystane na realizację projektu.

Projektem kierował dr hab. med. Andrzej Gawrecki, posiadający wieloletnie doświadczenie w opiece nad osobami z cukrzycą typu 1 podejmującymi intensywną aktywność fizyczną i zawodowymi sportowcami.

Badanie wpisuje się w szerszą działalność Katedry i Kliniki związaną z promowaniem bezpiecznej aktywności fizycznej wśród osób z cukrzycą. Kierownik jednostki, prof. dr hab. med. Dorota Zozulińska-Ziółkiewicz, od wielu lat wspiera sport jako ważny element życia osób z cukrzycą typu 1. Działania zespołu obejmują opiekę kliniczną, edukację, badania naukowe i współorganizację wydarzeń sportowych. Pani Profesor sama aktywnie uprawia kolarstwo, łącząc przekaz kierowany do pacjentów z osobistym przykładem aktywności fizycznej.

Międzynarodowy oddźwięk badania pokazuje, że bezpieczne uprawianie sportu przez osoby z cukrzycą typu 1 oraz właściwe wykorzystanie nowoczesnych technologii diabetologicznych są ważnymi tematami zarówno dla środowiska naukowego, lekarzy, jak i dla samych pacjentów.

Członkowie zespołu badawczego:
Michał Kulecki; Agnieszka Gandecka-Pempera; Agata Grzelka-Woźniak; Magdalena Michalak; Anna Adamska; Alicja Sroczyńska; Anna Kreczmer; Monika Pietrzak; Joanna Drewek; Weronika Skoczek, Anita Bonikowska; Paulina Birula; Małgorzata Kwissa; Marcin Daroszewski; Bartłomiej Kępka; Krystian Przybylski; Przemysław Guzik; Aleksandra Araszkiewicz; Andrzej Gawrecki; Dorota Zozulińska-Ziółkiewicz.